![Rola hormonów w odchudzaniu](https://www.bestbody.com.pl/blog/wp-content/uploads/2021/02/Rola-hormona-odchudzanie.jpg)
Szczupła sylwetka, niski poziom tłuszczu oraz atletyczna forma to coś o czym marzy każda osoba aktywna fizycznie, ale również i osoby mniej aktywne, które szukają swojej drogi do rozpoczęcia walki. W takich przypadkach zwykle to odchudzanie staje się pierwszym krokiem do uzyskania sportowego szczytu. Nie ma się co oszukiwać, otyłość czy pokaźna nadwaga z całą pewnością jest mocnym utrudnieniem w sporcie, ale także codziennym życiu czy nawet samopoczuciu.
Spis treści
Odchudzanie a genetyka
Wiele osób o prezentacje własnej sylwetki obwinia uwarunkowania genetyczne lub np. stosowane leki. Oczywiście, zdajemy sobie sprawę że każdy posiada swoje indywidualne uwarunkowania i dla jednych osób szczupła, ektomorficzna budowa jest czymś co dostali od natury. Nawet spożywając wiele produktów niskiej jakości utrzymują prawidłową wagę, a czasami nawet niedowagę. Po drugiej stronie mostu spotykamy sfrustrowane osoby, które uważają że starają się jeść względnie zdrowo, a mimo to towarzyszy im nadwaga. Takie osoby oczywiście często odczuwają poczucie niesprawiedliwości, jednak wtedy dochodzi do podjęcia ważnej decyzji dla naszego ciała i zdrowia – albo tkwimy w bezradności albo mimo niesprzyjającej genetyki zaczynamy działać.
![Odchudzanie a genetyka](https://www.bestbody.com.pl/blog/wp-content/uploads/2021/02/odchudzania-a-genetyka-1.jpg)
Jeśli zaliczamy się do tej drugiej grupy warto dowiedzieć się czegoś więcej o wpływie genetyki na nasze ciało. Przede wszystkim wśród osób otyłych panuje błędne przekonanie „mam taką budowę i nie mogę schudnąć”. Nic bardziej mylnego! Oczywiście, jak powiedzieliśmy genetyka ma duży wpływ i być może pozbawi nas szans na przygotowanie sylwetki na zwycięstwa w konkursach kulturystycznych, nie mniej wysportowaną i ładnie wyrzeźbioną sylwetkę może uzyskać praktycznie każdy. Różnica polega jednak na ilości pracy jaką musimy w to włożyć. Z naszego doświadczenia odsetek osób, które faktycznie nie może uzyskać fajnej sylwetki jest mniejszy niż symboliczny i najczęściej ma związek nie tyle z samymi uwarunkowaniami genetycznymi, ale różnego rodzaju chorobami które się na siebie nawarstwiają i np. koniecznością stosowania leków do końca życia.
Czynnikami utrudniającymi odchudzanie są oczywiście upośledzenia bądź zaburzenia hormonalne. Do najczęstszych zaliczamy niedoczynność tarczycy oraz insulinooporność. W przypadku mężczyzn możemy uznać za czynnik szkodliwy nadmiar estradiolu, a więc żeńskiego hormonu płciowego. Warto w tym miejscu podkreślić, że żadna z tych dolegliwości nie przekreśla naszych szans na skuteczne odchudzania, a stanowi jedynie przeszkodę taką samą jak inne np. słaba kondycja fizyczna czy brak motywacji. Każdy z tych elementów można wyeliminować i ograniczyć Jego wpływ na to jak wyglądamy i jak się czujemy.
Dieta na mnie nie działa – co robić?
Nie ulega wątpliwości że odchudzanie jest bardzo ważnym narzędziem w walce o szczupłą sylwetkę. Natomiast samo słowo „dieta” przez wiele osób jest bardzo źle interpretowane. Warto zrozumieć czym tak naprawdę jest. Dietę posiada każdy z nas, nawet zjadając 3 czekolady dziennie i nic poza tym mamy określoną dietę. Jest to sposób naszego odżywiania i każdy z nas go posiada. Od pierwszych dnia życia jesteśmy na diecie, aż po Jego kres. Dla wielu osób dieta następuje wtedy, gdy zmieniamy swoje nawyki żywieniowe, jednak na dobrą sprawę jest to poprawa naszej diety czy zmiana nawyków żywieniowych. Choć to tylko teoria, warto dla sprostowania mieć tego świadomość.
Problemem wielu osób jest to, że nie mają świadomości jak naprawdę się odżywiają. Czasami wydaje się nam że jemy mało lub zdrowo, tymczasem po dokładnej analizie rzeczywistość okazuje się być całkowicie inna. Z pozoru niewielka ilość posiłków bądź mała ich objętość często nie odzwierciedla ogólnej liczby kalorii jaką dostarczamy w ciągu dnia. Zdecydowaną większość osób gubią tzw. przekąski, a więc kilka chipsów, mały kawałek ciasta, szybka szklanka soku, a po zsumowaniu wartości odżywczych tego typu produktów wychodzi nam nierzadko wynik przekraczający połowę naszego zapotrzebowania. Podchodząc sumiennie do wyliczeń i uwzględniając wszystko co zjadamy, niemal zawsze okazuje się, że przyczyną trudności z redukcją wagi jest po prostu zbyt duża podaż kalorii.
Kolejną kwestią są oczywiście produkty z jakich korzystamy, a w dzisiejszych czasach nie trudno jest wpaść w prawdziwe pułapki dietetyczne. Często produkty oznaczone jako nisko tłuszczowe zawierają mnóstwo cukru, czego na pierwszy rzut oka nie dostrzegamy jeśli nie interesujemy się na co dzień dietetyką. Kolejną kwestią jest wybierania np. produktów zbożowych jak pieczywo, które w praktyce są produkowane z białej mąki i barwione karmelem. Wszelkiego rodzaju płatki fitness dosładzane toną cukru dla smaku czy dżemy w wersji light to tylko kilka przykładów z niezliczonych możliwości manipulacji żywieniowych.
Zanim wyciągniemy więc pochopne wnioski na temat skuteczności diety warto zastanowić się czy tak naprawdę skorzystaliśmy już z prostych i jednocześnie skutecznych rozwiązań. Dieta proteinowa, bananowa, ketoza i wiele innych metod żywieniowych nie będzie skutecznych w odchudzaniu, jeśli nie zachowamy deficytu kalorycznego. To właśnie na tym prostym i jakże ważnym aspekcie należy się skupić, a problem nie działających diet praktycznie przestanie istnieć.
Odchudzanie bez ćwiczeń – czy jest możliwe?
Często osoby z pokaźną nadwagą mają duży problem za swoją sprawnością fizyczną. Oczywiście mamy świadomość, że sylwetka nie musi odzwierciedlać kondycji czy motoryki, nie mniej osoby mało aktywne ze sporym nadmiarem kilogramów często nie są w stanie wykonywać wielu, nawet z pozoru prostych ćwiczeń. Najgorsze co możemy zrobić to zrezygnować z walki o swoją sylwetkę z takiego powodu.
![Odchudzanie bez siłowni](https://www.bestbody.com.pl/blog/wp-content/uploads/2021/02/odchudzanie-bez-silowni-1.jpg)
Warto uświadomić sobie w pierwszej kolejności jaką rolę pełnią ćwiczenia przy odchudzaniu?
Otóż przede wszystkim pomagają nam zwiększyć nasz wydatek energetyczny poprzez większe zużycie kalorii w trakcie wysiłku. Dzięki temu możemy dostarczyć więcej kalorii z jedzenia i utrzymywać ujemny bilans kaloryczny. Dla zobrazowania tej sytuacji posłużmy się prostym przykładem. Ustalmy, że nasze zapotrzebowanie wynosi 1500 kcal bez aktywności fizycznej. W tej sytuacji aby tracić wagę potrzebujemy dostarczyć mniej niż 1500 kcal. Jeśli jednak dodamy aktywność, wówczas nasze zapotrzebowanie wzrasta i wynosi np. 2000 kcal. Dzięki temu jedząc 1800 kcal możemy efektywnie tracić wagę. Wniosek jest bardzo prosty – jeśli chcemy więcej jeść, aktywność fizyczna będzie bardzo pomocna, jeśli nie to nie jest konieczna.
Nie warto oczywiście bagatelizować pozostałych jej korzyści, do których możemy zaliczyć między innymi:
- Poprawę stanu zdrowia
- Lepszą kondycję fizyczną
- Dobre samopoczucie
- Wzrost ogólnej sprawności
- Poprawa jakości sylwetki
Ćwiczenia rozwijają na wszelaki sposób i warto poświęcić im przynajmniej kilkanaście minut dziennie, to niewiele a może dać nam ogromną satysfakcję i ogólny rozwój. W trakcie wysiłku dochodzi także do produkcji endorfin odpowiedzialnych za wydzielanie szczęścia, co powinno ostatecznie wiele osób przekonać do zdrowego stylu życia i ruchu. Wybierajmy takie formy, które sprawiają nam przyjemność i dają mnóstwo satysfakcji, a dzięki temu na dobre załapiemy pozytywnego bakcyla na nowy styl życia. Warto także dodać, że ruch to nie tylko profesjonalna bieżnia w najlepszym fitness klubie, ale także codzienny spacer, wejście po schodach zamiast skorzystania z windy czy też zabawa z dziećmi na świeżym powietrzu. Nawet osoby otyłe poprzez spacery są w stanie znacząco poprawić swoje zdrowie i kondycje, a na efekty w takich sytuacjach długo nie trzeba czekać.
Odchudzanie dla opornych – hormony
To właśnie hormony pomimo swojej niewielkiej objętości decydują o tym jak wyglądamy, jak się czujemy oraz co aktualnie potrzebujemy. Ich wpływ na organizm jest ogromny, a właściwie decydujący. Co ważne, wiele osób które mają trudności z utrzymaniem wagi cierpi właśnie na zaburzenia hormonalne, czasami są spowodowane tarczycą, innym razem kortyzolem, estradiolem czy insuliną. Niemal zawsze jednak to hormony z naszych sojuszników mogą stać się wrogami szczupłej sylwetki.
Kortyzol
Wśród sportowców sylwetkowych kortyzol znany jest przede wszystkim jako hormon destrukcyjny dla ciężko wypracowanej masy mięśniowej. Należy do grupy tzw. hormonów katabolicznych. Bardzo często określany jest mianem hormonu stresu, gdyż to właśnie w takich sytuacjach dochodzi do Jego nadmiernej produkcji. O powiązaniu otyłości z kortyzolem wiadomo od dawna i zostało to wielokrotnie potwierdzone. Dane na ten temat swego czasu zostały nawet publikowane przez WHO. Co najgorsze stężenie kortyzolu u osób z nadwagą było wyższe niż osób z prawidłową masą ciała, jednak to nie wszystko. W przypadku otyłości, gdzie BMI przekracza 35 zaobserwowano jeszcze większy udział tego hormonu.
Wiele osób dla których odchudzanie staje się żmudnym procesem może zmagać się z nadmierną aktywnością kortyzolu i odczuwać Jego negatywne skutki w całym organizmie. Odpowiada za gromadzenie się newralgicznej tkanki tłuszczowej w okolicach dolnej partii pleców. Wielokrotnie potwierdzono, że hormon ten szczególnie w towarzystwie insuliny powoduje szybsze wtłaczanie tłuszczy do komórek zwanych adiopocytami. Ponadto wspiera także gromadzenie się tzw. tkanki tłuszczowej trzewnej.
![Wpływ stresu na odchudzanie](https://www.bestbody.com.pl/blog/wp-content/uploads/2021/02/wplyw-stresu-na-odchudzanie-1.jpg)
O ile sytuacje stresowe zdarzają się w życiu każdego z nas, a krótkotrwałe zwiększenie produkcji kortyzolu nie wpływa negatywnie na nasze ciało, tak utrzymujący się długotrwale taki stan rzeczy już tak. Dużym problemem jest także błędne koło w którym nadmierna produkcja kortyzolu przyczynia się do przybierania na wadze, a poczucie otyłości i zwątpienia nasila wytwarzanie tego hormonu. Aby skutecznie walczyć z kortyzolem warto działać wielokierunkowo. Duże znaczenie ma nasze nastawienie mentalne, wsparcie bliskich, a w razie konieczności również psychologa. Drugim etapem będzie odpowiednia suplementacja adaptogenami, które łagodząc negatywne skutki stresu jak np. Aszwaganda czy Rhodiola Rosea. Są to związki mające bardzo pozytywny wpływ na nasze zdrowie i samopoczucie. Innym rozwiązaniem jest także dostarczenie kompletnych produktów działających wielokierunkowo, łagodząc skutki oraz zmniejszając produkcję przez nadnercza. Doskonałym suplementem z tej grupy jest między innymi Serenity Stress Support.
Insulina
Jedną z najszybciej rozwijających się chorób cywilizacyjnych obok otyłości jest cukrzyca. Ma to oczywiście związek z jakością obecnej żywności i wszechobecnego cukru w pożywieniu. Pierwszym krokiem przed cukrzycą jest jednak rozwój insulinooporności, choroby polegającej na złej tolerancji i wykorzystaniu węglowodanów. Często powiązana jest bezpośrednio z nadwagą i otyłością do których na dobrą sprawę sama prowadzi. Walka z nią wymaga pewnej zmiany nawyków, samodyscypliny, jednak w perspektywie czasu okazuje się bardzo skuteczna. Jest to bardzo istotne gdyż na insulinę nasze komórki możemy uwrażliwić i warto z tego skorzystać.
Sama insulina jest absolutnie najsilniejszym hormonem anabolicznym w ludzkim organizmie. Stosowana jako doping w sportach sylwetkowych co stało się pewnego rodzaju przełomem w kulturystyce. Niestety jej anabolizm dotyczy także tłuszczy, stąd zaburzenia na jej tle prowadzą do nadmiernego odkładania się tkanki tłuszczowej. Jeśli mówimy o osobach którym trudno jest zrzucić wagę, można by zaryzykować stwierdzenie, że większość z nich podłoża swojego problemu powinna upatrywać właśnie w insuliooporności.
Osoby która na nią cierpią źle tolerują glukozę i utrzymują jej bardzo wysoki poziom we krwi. Tym samym szybko niewykorzystana energia magazynowana jest w postaci tkanki tłuszczowej. Dla wielu osób jest dużym problem ponieważ zbyt późno uświadamiamy sobie że ją posiadamy, najczęściej w chwili zdiagnozowania cukrzycy typu II. Opór tkanek na działanie insuliny skutkuje nie tylko wzrostem glukozy, ale także słabym przyswajalnie i magazynowaniem węglowodanów w postaci glikogenu. Najczęściej osoby tego typu po zjedzeniu niewielkiej porcji np. owoców odczuwają wzdęty brzuch, zmęczenie itp. Jeśli mamy dobrą wrażliwość insulinową, wówczas węglowodany przyczyniają się do nabicia sylwetki i wypełnienia mięśni glikogenem.
W medycynie do zwalczania i redukowania skutków insulinooporności najczęściej wykorzystuje się metforminę, lek względnie bezpieczny o długiej historii stosowania. Warto jednak dodać, że w wielu przypadkach ograniczenie węglowodanów prostych i ustabilizowania odżywiania może przynieść widoczne efekty na tej płaszczyźnie. W suplementacji wykorzystuje się zazwyczaj mimetyki insuliny, które według badań dorównują skutecznością lekom. Co ważne, niektóre produkty zawierające połączenie kilku składników działających w tym kierunku są z reguły bardziej efektywne. Doskonałym przykładem jest Freak Show, ceniony produkt z tej kategorii, uznawany za najbardziej przemyślany mimetyk insuliny na rynku.
Hormony tarczycy
Wolny metabolizm to jedna z najczęstszych przyczyn nieudanego odchudzania, która poszukiwana jest przez wszystkie osoby, które nie potrafią wygrać walki z nadwagą. Czasami można jednak odnieść wrażenie, że słowa „mam taką przemianę materii” stały się dla wielu wygodną wymówką i ucieczką. Tymczasem możemy zaobserwować wiele osób, których ciało prezentuje się rewelacyjnie pomimo tego że leczą np. niedoczynność tarczycy czy chorobę Hashimoto. W przypadku spowolnienia metabolizm warto działać w takim kierunku, aby nieco go napędzić co skutkuje praktycznie u 90% osób szukających wymówek. Pozostałe osoby rzeczywiście mają na tyle rozwinięty deficyt w produkcji hormonów tarczycy, że redukcja staje się bardzo trudna, ale w żadnym wypadku nie niemożliwa.
Niedoczynność tarczycy w łagodnym etapie nie jest czynnikiem ograniczającym efektywność naszej redukcji. Jeśli to delikatne zwolnienie jej pracy, wówczas bardzo dobrą opcją jest suplementacja tzw. boosterami metabolizmu. Tego rodzaju suplementy dostarczają zaawansowane prekursory dla hormonów tarczycy, usprawniając naturalną produkcję. Dodatkowo zwiększają wydatek energetyczny, a więc w pewien sposób walczą z największą konsekwencją wolnego metabolizmu. Topowym produktem w tej grupie od dłuższego czasu jest Brawn Thyro-Lean V2, który zawiera kliniczne dawki składników aktywnych jako jeden z nielicznych suplementów na rynku.
Jeśli nasza choroba jest jednak w poważnej fazie i konieczne jest leczenie farmaceutyczne, wówczas nie należy powielać działania leków i suplementów wpływających bezpośrednio na metabolizm. W takim przypadku zawsze słuchajmy się lekarza prowadzącego. Chociaż na dzień dzisiejszy nie znamy możliwości pełnego wyleczenie choroby, to można z nią komfortowo żyć łagodząc jej skutki i wpływ na organizm. Bardzo ważną wskazówką dla takich osób będzie suplementacja tyrozyną lub dostarczanie jej dużych ilości z diety, gdyż aminokwas ten wykazuje zdolność do pobudzania produkcji nieaktywnego T3 oraz T4.
Estrogen
Każdy mężczyzna marzy o wysokim poziomie testosteronu, jednak dodajmy że jeszcze bardziej marzy o niskim estrogenie o czym jednak nie każdy wie. Nadmierne stężenie tego hormonu u mężczyzn stanowi zagrożenie dla zdrowia oraz jest prawdziwą blokadą do uzyskana atletycznej sylwetki. Czy to oznacza, że mając wysoki estrogen możemy pożegnać się z marzeniami o wyrzeźbionym ciele?
![Estrogen a odchudzanie](https://www.bestbody.com.pl/blog/wp-content/uploads/2021/02/estrogen-a-odchudzanie-1.jpg)
Tak. Na szczęście estrogen można obniżyć i na tym powinniśmy się skupić. Sam hormon jest w niewielkiej ilości niezbędny do naszego prawidłowego funkcjonowania. Jego zerowy poziom odbija się negatywnie na libido i potencji, a także wysusza stawy czym zwiększa podatność na kontuzje. Niestety w ilości przekraczającej normę staje się wyjątkowo destrukcyjny dla naszej sylwetki. Wysoki estradiol u mężczyzn ogranicza poziom wolnego testosteronu. Na taki stan rzeczy ma wpływ podwyższona aktywność enzymu aromatazy.
Jest to enzym który odpowiada za przekształcanie się testosteronu w estrogeny. Zahamowanie Jego działania oznacza wyższy poziom aktywnie biologicznego testosteronu oraz co najistotniejsze spadek stężenia estrogenów. Jest to kluczowy mechanizm pod kontem uzyskania dobrze zdefiniowanej sylwetki. Żeńskie hormony płciowe odpowiadają między innymi za tworzenie się tkanki tłuszczowej w okolicach klatki piersiowej oraz są jedną z częstszych przyczyn lipomastii. Ponadto promują odkładanie się wody podskórnej, co powoduje utratę ostrości sylwetki i charakterystyczną zwiotczałość.
Jeśli zatem zmagamy się z dużymi złogami tłuszczu i wody na brzuchu czy klatce piersiowej, wówczas przyczyną prawdopodobnie może być zbyt wysoki poziom estrogenu. W kierunku ograniczenia Jego aktywności działają przede wszystkim inhibitory aromatazy, dzięki którym sylwetka zyskują ogromnym skok jakościowy. Składniki o potwierdzonym działaniu znajdziemy w takich produktach jak Hi-Tech Estrogenex Depot.
Podsumowanie
Jak widać genetyka może być dla nas niesprawiedliwa, jednak za to jak się prezentujemy odpowiadają hormony. I choć prawdą jest, że część osób ma korzystniejsze stosunki pomiędzy nimi od innych, to odpowiednia diagnostyka i świadomość problemu jest kluczowa gdyż pozwala zdobyć nam wiedzę niezbędną do dalszego działania.
O negatywnym wpływie otyłości na zdrowie powiedziano już wielokrotnie wszystko, dlatego nie czujemy potrzeby by to powtarzać. Warto jednak uświadomić sobie, że o sylwetkę może zawalczyć każdy z nas, bez względu na nasze uwarunkowania. Nawet jeśli wydaje nam się że mamy pod górkę, nie warto rezygnować, gdyż satysfakcja z osiągniętego efektu z pewnością nam to wynagrodzi.
Bibliografia:
- Cortisol, obesity and the metabolic syndrome: A cross-sectional study of obese subjects and review of the literature.
- Stress, cortisol, and other appetite-related hormones: Prospective prediction of 6-month changes in food cravings and weight.
- Estrogen Deficiency and the Origin of Obesity during Menopause.
- Central Effects of Estradiol in the Regulation of Adiposity.
- Suppression of insulin secretion is associated with weight loss and altered macronutrient intake and preference in a subset of obese adults.
- Dietary Weight-Loss and Exercise Effects on Insulin Resistance in Postmenopausal Women.
- Brain Sensitivity to Insulin Impacts on Weight Loss and Body Fat Distribution.